U bent succesvol uitgelogd.
Nog niet geregistreerd?
Begrijpen wat een stoma is
Als je een stoma nodig hebt, betekent dit dat je lichaam een nieuwe manier nodig heeft om ontlasting of urine af te voeren als gevolg van een ziekte, aandoening of operatie. Het ondergaan van een stomaoperatie en het leren omgaan met een stoma kunnen in het begin overweldigend zijn. Met de juiste voorbereiding, informatie en ondersteuning kun je deze verandering echter met meer vertrouwen tegemoetzien. Op deze pagina leggen we de basis uit, zodat jij en je naasten goed geïnformeerd zijn en stap voor stap je weg kunnen vinden in het leven met een stoma.
Een stoma is een operatief aangelegde opening in de buik die een nieuwe uitgang vormt voor ontlasting of urine. Via deze opening kunnen ontlasting of urine het lichaam verlaten wanneer dit niet meer op de gebruikelijke manier mogelijk is. Een stoma kan nodig zijn wanneer de darm of urinewegen door een ziekte, aandoening of beschadiging niet goed functioneren. Afhankelijk van de medische situatie kan een stoma tijdelijk of permanent zijn.
Er zijn verschillende soorten stoma's. De meest voorkomende zijn:
De stomaoperatie
Een stoma wordt aangelegd tijdens een operatie onder algehele narcose. Tijdens de ingreep ben je volledig in slaap en merk je niets van de operatie.
Het is heel normaal om spanning of vragen te hebben voorafgaand aan een operatie. Een stomaoperatie wordt zorgvuldig uitgevoerd met als doel klachten te verminderen en je kwaliteit van leven te verbeteren. Voor veel mensen maakt een stoma het mogelijk om hun dagelijkse activiteiten weer op te pakken en meer comfort te ervaren in het dagelijks leven.
Of een stoma tijdelijk of blijvend is, hangt af van de onderliggende aandoening en de behandeling die nodig is.
Een tijdelijke stoma wordt vaak aangelegd om een deel van de darm rust te geven, bijvoorbeeld na een operatie of bij een ontsteking. Hierdoor krijgt het lichaam de tijd om te herstellen. Wanneer de darm voldoende is genezen, kan de stoma in veel gevallen tijdens een nieuwe operatie worden opgeheven. De ontlasting verlaat het lichaam dan weer via de natuurlijke weg.
Een blijvende stoma is nodig wanneer het niet mogelijk is om de natuurlijke doorgang voor ontlasting of urine te herstellen. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer een deel van de darm, de endeldarm of de sluitspieren is verwijderd of niet meer goed functioneert.
Je behandelend arts en stomaverpleegkundige kunnen je uitleggen welke situatie voor jou geldt en wat je kunt verwachten tijdens je behandeling en herstel.
Ongeveer
0M
Stomadragers wereldwijd
Onthoud: je bent niet de enige. Veel mensen maken een vergelijkbaar traject mee. Met de juiste zorg, ondersteuning en aandacht voor wat voor jou werkt, kun je vertrouwen opbouwen en je weg vinden in het leven met een stoma. Een stoma bepaalt niet wie je bent. Het is een verandering in je leven, maar ook een kans om vooruit te kijken naar een nieuw begin.
Door contact te leggen met anderen die een stoma hebben, kun je ervaringen uitwisselen en steun vinden bij mensen die begrijpen wat je doormaakt. Contact leggen met mensen die echt begrijpen wat je doormaakt, kan aanmoediging, praktisch advies en een sterk gevoel van saamhorigheid opleveren. Door ervaringen te delen met anderen, merk je vaak dat veel gevoelens en vragen herkenbaar zijn. De steun van een betrokken gemeenschap kan helpen om met meer vertrouwen je weg te vinden in het dagelijks leven met een stoma.
Soms is een stoma nodig bij aandoeningen zoals darm- of blaaskanker of de ziekte van Crohn. Wanneer deze aandoeningen de normale werking van het lichaam beïnvloeden, kan een stoma helpen om het lichaam te ondersteunen en klachten te verminderen. Het idee om met een stoma te leven kan in het begin overweldigend voelen. Veel mensen ervaren echter dat zij met de juiste ondersteuning, goede verzorging en tijd hun weg vinden in hun nieuwe situatie. Zo kunnen zij de activiteiten blijven doen die belangrijk voor hen zijn en met vertrouwen vooruitkijken.
Een stoma kan tijdelijk of permanent zijn, afhankelijk van de medische toestand en het type operatie dat je hebt ondergaan.
Een tijdelijke stoma zorgt voor genezing na een operatie of ontsteking. Een stoma is in sommige gevallen tijdelijk. Als de situatie het toelaat, kan de darm later opnieuw worden aangesloten en kan de ontlasting weer via de gebruikelijke weg het lichaam verlaten. Wanneer een deel van de darm moet herstellen, kan een tijdelijk colostoma of ileostoma uitkomst bieden. Dit geeft de darm de tijd en rust om te genezen, terwijl je lichaam kan herstellen. De natuurlijke doorgang door het spijsverteringskanaal blijft hierbij behouden.
Een permanente stoma is nodig wanneer de darm- of blaasfunctie niet kan worden hersteld. Een urostoma is meestal permanent, omdat de blaas is verwijderd of niet meer goed functioneert.
Een stoma ziet eruit als een kleine, ronde, roze of rode opening in de buik. Het is zacht,vochtig en pijnloos om aan te raken. Een stoma heeft geen sluitspier. Daardoor kun je niet zelf bepalen wanneer ontlasting of urine het lichaam verlaat. De ontlasting of urine wordt opgevangen in een stomazakje dat op de huid rond de stoma wordt bevestigd. Hoewel een stoma er in het begin misschien anders uitziet dan je gewend bent, is het een zorgvuldig aangelegde opening die bedoeld is om je gezondheid te ondersteunen en bij te dragen aan je dagelijks comfort.
Het type stoma dat je krijgt, is afhankelijk van je medische situatie en van de plaats in het lichaam waar de stoma wordt aangelegd. Elk type stoma heeft een eigen functie en helpt het lichaam om ontlasting of urine op een veilige manier af te voeren.
Elke stoma is anders, net als jij. Dit zijn de drie belangrijkste soorten stoma's:
Een colostoma is een stoma die is verbonden met de dikke darm. Via deze opening verlaat de ontlasting het lichaam en wordt opgevangen in een stomazakje. Heeft meestal zachte tot vaste ontlasting.
Een stoma die verbonden is met de dunne darm. Via deze opening verlaat de ontlasting het lichaam en wordt opgevangen in een stomazakje. Een ileostoma heeft meestal meer vloeibare ontlasting.
Een stoma die is aangesloten op het urinestelsel, waardoor urine in een stomazakje kan lopen.
Je chirurg en stomaverpleegkundige begeleiden je bij de voorbereiding op de operatie. Zij geven uitleg over de ingreep en helpen je vertrouwd te raken met het gebruik van stomamaterialen.
Daarnaast helpt je stomaverpleegkundige bij het bepalen van een geschikte plaats voor de stoma. Hierbij wordt rekening gehouden met jouw lichaamsbouw, de kleding die je draagt en hoe je beweegt in het dagelijks leven. De stomaverpleegkundige markeert vooraf de meest geschikte plek op je buik voor de stoma. Daarbij wordt rekening gehouden met huidplooien, littekens en je dagelijkse bewegingen. Dit kan helpen om de verzorging van de stoma eenvoudiger en comfortabeler te maken. Dit gebeurt terwijl je zit, staat en ligt. Zo kan de stomaverpleegkundige bepalen welke plek op je buik het meest comfortabel en praktisch is voor het dagelijks leven..
Naast de voorbereiding op de operatie is dit een waardevol moment om vragen te stellen en kennis te maken met de zorgverleners die je zullen begeleiden.
Na de operatie word je wakker op de uitslaapkamer. Daar houden zorgverleners je situatie goed in de gaten om te controleren of je herstel verloopt zoals verwacht. Je kan tijdelijk een infuus, drains en een katheter hebben. Na de operatie is de stoma meestal nog gezwollen en bedekt met een doorzichtig stomazakje Het is heel normaal om je moe, overweldigd of emotioneel te voelen na een stomaoperatie. Je lichaam is aan het herstellen en past zich aan een nieuwe situatie aan. Geef jezelf de tijd om te wennen en wees mild voor jezelf tijdens dit proces.
Of een stoma tijdelijk of permanent is, het kan een belangrijke rol spelen in je gezondheid en welzijn. Veel mensen bouwen met tijd en ondersteuning weer vertrouwen op in het dagelijks leven.
Een stoma is geen ziekte, het is een medische oplossing. Een stoma wordt aangelegd om ontlasting of urine af te voeren wanneer dit niet meer op de gebruikelijke manier via het lichaam mogelijk is.
De stoma zelf bevat geen zenuwuiteinden. Daarom doet het meestal geen pijn wanneer je de stoma aanraakt of verzorgt. De huid rond de stoma kan wel gevoelig zijn en verdient goede verzorging.
Alleen als je ervoor kiest om het te laten zien. Een stoma wordt meestal afgedekt met een discreet stomazakje dat onder kleding vaak nauwelijks zichtbaar is. De meeste mensen merken het niet, tenzij je het hen vertelt.
Een stoma is soms tijdelijk. Als de situatie het toelaat en het herstel goed verloopt, kan de stoma later worden opgeheven. Andere stoma’s zijn permanent. Of een stoma tijdelijk of blijvend is, hangt af van de reden waarom de stoma is aangelegd en van jouw persoonlijke situatie.
In plaats van via de endeldarm of blaas het lichaam te verlaten, worden ontlasting of urine via de stoma afgevoerd en opgevangen in een stomazakje op de buik. Hoewel de afvoer van ontlasting of urine anders verloopt, vinden veel mensen na verloop van tijd een vertrouwde routine voor de verzorging van hun stoma in de badkamer of toilet.
In de eerste weken na een stomaoperatie verandert je buik vaak van vorm. De zwelling neemt af, littekens beginnen te genezen en je stoma kan van vorm of grootte veranderen. Deze natuurlijke veranderingen kunnen van invloed zijn op hoe goed stomaproducten op je huid blijven zitten.
Ja. De meeste vrouwen met een stoma kunnen een normale zwangerschap hebben. Naarmate de buik verandert, moet de stomazorg mogelijk worden aangepast. Regelmatige controles bij je stomaverpleegkundige en gynaecoloog zijn belangrijk tijdens de zwangerschap. Zij kunnen je begeleiden bij de verzorging van je stoma en samen met jou bespreken welke mogelijkheden er zijn voor de bevalling, zoals een vaginale bevalling of een keizersnede.
Neem comfortabele, loszittende kleding, persoonlijke verzorgingsproducten en belangrijke documenten mee, zoals medische informatie en gegevens van je zorgverzekering. Heb je al een stomaverpleegkundige gesproken? Dan kan het handig zijn om specifieke benodigdheden en een notitieboekje mee te nemen voor vragen en handige tips. Sommige mensen vinden het ook prettig om een klein kussentje mee te nemen. Dit kan extra steun geven aan je buik wanneer je hoest, beweegt of van houding verandert.
In de meeste gevallen kun je tot de dag vóór de operatie gewoon eten zoals je gewend bent, tenzij je arts specifieke instructies geeft. Mogelijk wordt je gevraagd om een vezelarm dieet te volgen of een darmvoorbereiding uit te voeren om je darmen leeg te maken. Volg altijd zorgvuldig de preoperatieve voedingsrichtlijnen van je chirurg.
Ja, voor de verzorging van je stoma heb je verschillende hulpmiddelen nodig, zoals stomazakjes, huidplakken en producten die de huid rondom je stoma beschermen.
Na de operatie ontvang je van het ziekenhuis meestal een eerste voorraad stomamaterialen. Je stomaverpleegkundige helpt je vervolgens bij het kiezen van de materialen die het beste bij jouw situatie passen en legt uit hoe je deze kunt bestellen.Het is verstandig om thuis altijd een kleine voorraad aan te houden, zodat je niet onverwacht zonder materialen komt te zitten. Door je benodigdheden overzichtelijk op te bergen, heb je alles gemakkelijk bij de hand wanneer je je stoma verzorgt.
Met de juiste materialen en begeleiding wordt de verzorging van je stoma al snel een vast onderdeel van je dagelijkse routine.
